İşyeri Hekimi İç Tetkiki Nasıl Yapılır? A Sınıfı Denetçi Formatı (2026)

TL;DR: 6331 Sayılı İSG Kanunu kapsamında işyeri hekiminin performansı OSGB denetimleri, Bakanlık kontrolleri ve ISO 45001 belgelendirmesinde kritik bir kanıt elemanıdır. Bu yazı işyeri hekimi iç tetkikinin nasıl yapıldığını, A Sınıfı denetçi formatını ve 7 bölüm + 50 madde + 250 puanlık değerlendirme sistemini açıklar.

İşyeri hekimi iç tetkiki neden gerekli?

İşyeri hekimi, 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamında çalışanların sağlık gözetiminden çalışma ortamı denetimine kadar geniş bir sorumluluk alanına sahiptir. Ancak bu sorumlulukların ne ölçüde yerine getirildiği çoğu işletmede sistematik olarak ölçülmez. İç tetkik tam burada devreye girer:

• OSGB denetimi öncesi hazırlık: Ortak Sağlık Güvenlik Birimi müşteri tesislerinde işyeri hekimi performansını denetler.
• Bakanlık denetimi: Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı müfettişleri belgeleri ister.
• ISO 45001 belgelendirmesi: İSG yönetim sistemi sertifikasyonunda işyeri hekimi kayıtları kanıt elemanıdır.
• Tedarikçi denetimleri: Büyük müşteriler tedarikçilerinin İSG uyumunu sorgular.

Yasal dayanak: 6331 + Yönetmelik

İşyeri hekiminin görev, yetki ve sorumlulukları iki temel mevzuatla düzenlenir:

• 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu (R.G. 30.06.2012) — işyeri hekimi bulundurma zorunluluğunun ana kaynağı.
• İşyeri Hekimi ve Diğer Sağlık Personelinin Görev, Yetki, Sorumluluk ve Eğitimleri Hakkında Yönetmelik — sağlık gözetimi, çalışma ortamı gözetimi, eğitim ve dokümantasyon yükümlülüklerini madde madde belirler.

Tehlike sınıfına göre (az tehlikeli / tehlikeli / çok tehlikeli) işyeri hekiminin çalışma süresi ve denetim sıklığı değişir. Çok tehlikeli sınıf işletmelerde dokümantasyon detayı ve denetim sıklığı en yüksektir.

7 bölüm, 50 madde, 250 puan

A Sınıfı denetçi formatına uygun bir işyeri hekimi iç tetkiki 7 bölümden oluşur. Her bölümün ağırlığı farklıdır:

Bölüm	Puan	Madde
1. Görevlendirme ve Yasal Uygunluk	20	4
2. Sağlık Gözetimi	50	10
3. Çalışma Ortamı Gözetimi	40	8
4. Ergonomi ve Meslek Hastalıkları	50	10
5. Eğitim ve Farkındalık	25	5
6. İş Kazaları ve Acil Durumlar	35	7
7. Dokümantasyon ve Yönetim	30	6

En yüksek ağırlıklı iki bölüm Sağlık Gözetimi ve Ergonomi/Meslek Hastalıkları (her biri 50 puan) — bu da işyeri hekiminin asıl katma değerinin önleyici sağlık yönetiminde olduğunu gösterir.

Her madde 0-5 arası puanlanır: Tam uygun (5) kademesinden Hiç uygulanmıyor (0) kademesine. Toplam puan 250 üzerinden hesaplanır, başarı yüzdesine göre 5 seviyeli değerlendirme yapılır (Acil Aksiyon kademesinden Mükemmel Uyum kademesine).

Kim, ne zaman yapmalı?

• A Sınıfı İSG Uzmanları: Denetçi olarak işyeri hekimi performansını değerlendirir.
• İşyeri hekimleri: Öz değerlendirme — kendi eksiklerini denetimden önce görmek için.
• İK / İSG sorumluları: Bakanlık veya müşteri denetimi öncesi hazırlık.
• OSGB'ler: Çalıştırdıkları işyeri hekimlerinin performansını periyodik ölçmek için.

İdeal sıklık: yılda en az 1 kez, çok tehlikeli sınıf işletmelerde 6 ayda bir. ISO 45001 belgelendirmesi olan tesislerde iç denetim takvimine dahil edilmelidir.

Tehlike sınıfına göre fark

6331 Sayılı Kanun işletmeleri 3 tehlike sınıfına ayırır ve işyeri hekiminin çalışma süresini buna göre belirler:

• Az tehlikeli: Çalışan başına en az 5 dakika/ay
• Tehlikeli: Çalışan başına en az 10 dakika/ay
• Çok tehlikeli: Çalışan başına en az 15 dakika/ay

Çok tehlikeli sınıf (kimya, metal, maden, inşaat vb.) işletmelerde sağlık gözetimi, biyolojik takipler ve meslek hastalığı önleme programları çok daha kapsamlıdır. İç tetkik değerlendirmesi de bu sınıfta daha sıkı kriterlerle yapılır.

ISO 45001 ile ilişkisi

ISO 45001 İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemi sertifikasyonu, işyeri hekimi performansını doğrudan kanıt olarak kullanır. Belgelendirme denetiminde:

• Sağlık gözetimi kayıtları (Madde 8.1 — Operasyonel planlama)
• İşe giriş ve periyodik muayeneler (Madde 9.1 — İzleme ve ölçme)
• Meslek hastalığı önleme (Madde 8.1.2 — Tehlikelerin ortadan kaldırılması)
• İSG eğitimleri (Madde 7.2 — Yetkinlik)

İşyeri hekimi iç tetkikinizde yüksek puan (%80+) alıyorsanız, ISO 45001 belgelendirme denetimine büyük ölçüde hazırsınız demektir. Focus Academy ISO 45001 danışmanlığı + iç denetçi eğitimi + belgelendirme öncesi gap analizi sunar.

Sıkça Sorulan Sorular

İşyeri hekimi iç tetkiki zorunlu mu?

6331 kapsamında işyeri hekimi bulundurmak zorunludur. İç tetkik ise belgelendirme (ISO 45001) ve denetim hazırlığı için en iyi uygulamadır — yasal olarak zorunlu değil ama Bakanlık/OSGB denetiminde sorun yaşamamak için kritiktir.

A Sınıfı denetçi formatı nedir?

A Sınıfı İSG uzmanlarının kullandığı kapsamlı denetim metodolojisidir. En yüksek yetki seviyesindeki uzmanların uyguladığı, tüm tehlike sınıflarını kapsayan detaylı puanlama sistemini ifade eder.

Sağlık dosyalarının gizliliği nasıl korunur?

İşyeri hekimi-çalışan ilişkisinde hekim-hasta gizliliği esastır ve KVKK kapsamındadır. İç tetkikte sağlık verileri anonim KPI olarak değerlendirilir, bireysel sağlık bilgileri paylaşılmaz.

Yasal bilgi: Bu yazı 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ve İşyeri Hekimi Yönetmeliği çerçevesinde hazırlanmıştır. Resmi denetim akredite denetçiler ve OSGB'ler tarafından yapılır.